Jaarverslag 2015

2015 in Cijfers

Instroomontwikkeling

7.5 De gerechtshoven en appelcolleges

Het totaal aantal bij de gerechtshoven aangebrachte rechtszaken nam in 2015 met 1 procent in zeer lichte mate af tot circa 55.850. Het aantal handelszaken liep met 3 procent terug tot 8.900, voor het eerst sinds jaren beneden de 9.000. Vooral de hoger beroepen faillissementsrecht zijn afgenomen. Het aantal familiezaken nam toe met 5 procent tot 5.000. 

De instroom van belastingrechtszaken in hoger beroep bleef op het hoge niveau van 2013 en 2014. Groei was zichtbaar bij hoger beroepen op het gebied van baat-belasting, vermogensbelasting, belasting op zware motorvoertuigen en WOZ. Afname in zaak­instroom is er vooral bij loonbelasting en vennootschapsbelasting.

De stroom zaken in hoger beroep die met de verwerking van strafzaken te maken had, is met 2 procent licht afgenomen. In 2015 ging het om 36.680 strafgerelateerde zaken bij de gerechtshoven. Daarbinnen namen de vorderingen raadkamer (in verband met gevangenhouding, voorlopige hechtenis) sterk (-11 procent) af. Dit is in lijn met de ontwikkeling in eerste aanleg bij de rechtbanken. Het aantal ter zitting gebrachte hoger beroep strafzaken nam met 2 procent licht toe.

De Centrale Raad van Beroep (CRvB) oordeelt in hoger beroep over geschillen op het terrein van de sociale verzekeringen, de sociale voorzieningen en ambtenaren-zaken. Daarnaast is de CRvB rechter in eerste en enige aanleg in geschillen over de uitvoering van wetten voor oorlogs­ en vervolgingsgetroffenen, enkele bijzondere pensioenen en voor beroepen van rechterlijke ambtenaren. De instroom aan rechts-zaken nam in sterke mate toe in 2015 met 19 procent tot bijna 8.700. De groei was vooral ten gevolge van ambtenarenzaken, welke van bijna 700 naar bijna 1.500 toe­namen. Dit is volgend op de instroompiek in ambtenarenzaken in eerste aanleg in 2014. Ook het aantal zaken over Algemene Nabestaandenwet, Participatiewet, WMO, Ziektewet en AWBZ namen toe.

Het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) oordeelt over geschillen op het terrein van het sociaaleconomisch bestuursrecht. Dat betekent dat er vaak kwesties van Europees recht spelen. Daarnaast is het College hogerberoepsinstantie voor uitspraken op het gebied van een aantal specifieke wetten, zoals de Mededingingswet en de Telecommunicatiewet. In 2015 was de instroom van 1.000 rechtszaken bij het CBb 15 procent hoger dan in 2014. De groei werd onder andere veroorzaakt door 130 zaken in de nieuwe Wet verantwoorde groei melkveehouderij.

 
Tabel 1: instroom Rechtspraak in 2010-2015 (aantal zaken, afgerond op tientallen)
 201020112012201320142015groei 2015
Kantonzaken rechtbanken1.166.1501.095.3501.023.1601.082.1401.109.8101.037.380-7%
Handelszaken (incl. arbeidszaken en kort gedingen)658.460607.460549.120501.160484.900465.350-4%
Familiezaken266.700253.490284.230315.400370.400402.3509%
Strafzaken148.910138.71086.06066.02060.51067.63012%
Mulderzaken (excl. adres onbekend)92.09095.700103.760199.570194.010102.060-47%
        
Civiele zaken (niet-kanton) rechtbanken289.130324.180309.910310.510294.980286.010-3%
Handelszaken, insolventies en kort gedingen118.290109.73099.21097.49090.10083.990-7%
Familiezaken*142.210190.170189.420191.040184.290183.270-1%
Rekesten aan de voorzieningenrechter28.64024.29021.28022.01020.59018.750-9%
        
Bestuurszaken rechtbanken113.220113.060113.760109.210108.98099.290-9%
Bestuurszaken44.83044.36045.70049.19052.46050.120-4%
Vreemdelingenzaken45.69042.10040.39033.03029.35023.230-21%
Belastingzaken22.70026.60027.67026.99027.17025.930-5%
        
Strafzaken (niet-kanton) rechtbanken200.920202.140199.030197.930180.280186.1503%
        
Appelcolleges66.27067.63066.73066.95064.81065.5301%
Handelszaken10.12010.0909.9209.9609.2508.940-3%
Familiezaken5.4606.0805.9105.7204.8005.0505%
Belastingzaken3.5703.9804.0105.1305.1405.1801%
Strafzaken38.50038.62038.72038.01037.48036.680-2%
CRvB + CBb**8.6208.8708.1708.1308.1509.67019%
        
Totaal Rechtspraak1.835.6901.802.3701.712.5901.766.7801.758.8501.674.350-5%
 
* vanaf 2011 inclusief gezamenlijk gezagsverzoeken welke voordien werden behandeld door kanton.
** CRvB 19% en CBb 15%